روستای ناین: جوهره‌ای در قلب صحرای یزد

مکان:
ناین یکی از قدیمی‌ترین روستاهای ایران است که در فاصلهٔ حدود ۱۶۰ کیلومتری شهر یزد واقع شده است. این روستا در کنار جادهٔ قدیمی یزد–伊斯فاها (اصفهان) قرار دارد و به دلیل موقعیت استراتژیک خود، در گذشته مرکز مهمی برای تجارت و تعامل فرهنگی بوده است.

ویژگی‌های ناین

۱. معماری سنتی و خانه‌های گچی:

ناین به دلیل ساختمان‌های سنتی و معماری گچی‌اش شناخته شده است. خانه‌های این روستا از مواد محلی مانند گچ، خاک، و سنگ ساخته شده‌اند و نمونه‌های برجسته‌ای از معماری بومی منطقه هستند. خانه‌های قدیمی اینجا دارای سقف‌های کوبه‌ای و بادگیرها هستند که نقش مهمی در تنظیم دما در شرایط آب و هوای گرم صحرایی داشته‌اند.

۲. برج ک Damen (برج کندو):

یکی از جاذبه‌های برجسته ناین، برج ک Damen است که یکی از قدیمی‌ترین برج‌های دفاعی ایران است. این برج به عنوان یک نمونه از معماری نظامی دوران قدیم شناخته می‌شود و به گردشگران اجازه می‌دهد تا به یک گذشتگان تاریخی برسند.

۳. مسجد جامع ناین:

مسجد جامع ناین یکی از قدیمی‌ترین و زیباترین مسجدهای ایران است که به دوران قبل از حمله مغول برمی‌گردد. این مسجد دارای ستون‌های سنگی و کوفیک‌های زیبا است که نشان‌دهنده هنرمندی معماران دوران قدیم است.

۴. قلعه ناین:

قلعه ناین، که در بالای کوهی واقع شده است، یکی دیگر از آثار تاریخی این روستا است. این قلعه در گذشته به عنوان مکان دفاعی و نگهداری اموال مورد استفاده قرار می‌گرفت و امروزه به گردشگران اجازه می‌دهد تا به یک گذشتگان تاریخی بپیوندند.

۵. طبیعت و باغ‌های سنتی:

ناین نیز دارای باغ‌های سنتی زیبا است که با استفاده از قنات‌های قدیمی آبیاری می‌شوند. این باغ‌ها، که شامل انواع انگور، خرما، و سیب هستند، چشم‌نوازی خاصی به این روستا اضافه می‌کنند.

تجربه‌های گردشگری در ناین

• استراحت در اقامتگاه‌های سنتی:
  در ناین، اقامتگاه‌هایی مانند "خانه قدیمی ناین" وجود دارد که امکان می‌دهد تا گردشگران در خانه‌های سنتی و با طراحی بومی اقامت کنند. این تجربه فرصتی مناسب برای شناخت زندگی روستایی و فرهنگ محلی ارائه می‌دهد.

• پیاده‌روی و راه‌روانی:
  محیط طبیعی ناین، که با کوه‌ها و دشت‌های وسیع همراه است، مناسب برای علاقمندان به پیاده‌روی و راه‌روانی است. کوه‌های اطراف این روستا، مانند کوه شیرکوه، محلی بسیار جذاب برای کوهنوردان است.

• آشنایی با فرهنگ محلی:
  مردم ناین با فرهنگی سنتی و میزبانانه، گردشگران را به خوبی پذیرایی می‌کنند. شرکت در جشنواره‌های محلی و آشنایی با غذاهای سنتی این منطقه، یکی از تجربه‌های بی‌نظیر اینجا است.

مقایسه میبد و ناین

موقعیت	۵۰ کیلومتری جنوب یزد	۱۶۰ کیلومتری جنوب یزد
معماری	خانه‌های گچی و بادگیرها	خانه‌های گچی و مسجد جامع قدیمی
جاذبه‌های تاریخی	قلعه‌ها، کاروانسرای تاریخی، برج ک Damen	برج ک Damen، قلعه ناین، مسجد جامع
فعالیت‌های گردشگری	باغ‌دیدن، کوهنوردی، شناخت فرهنگ محلی	پیاده‌روی، شناخت معماری سنتی، اقامت در خانه‌های قدیمی

پیشنهادات برای بازدیدکنندگان

• اگر علاقه‌مند به معماری سنتی و تجربه زندگی روستایی هستید، ناین گزینه بسیار مناسبی است.
• برای بازدید از ناین، بهتر است از ماه‌های معتدل سال، مانند اواخر بهار و اوایل پاییز، استفاده کنید.
• حتماً از بازدید از مسجد جامع ناین و برج ک Damen پاس بزنید.

پیام پایانی

ناین، به همراه میبد، یکی از روستاهای گردشگری برجسته استان یزد است که با داشتن میراث فرهنگی و طبیعی بسیار زیبا، گردشگران را به خود جذب می‌کند. اگر به دنبال تجربه‌ای فرهنگی و طبیعی در ایران هستید، این دو روستا بهترین مقاصد برای شما هستند!

اگر نیاز به اطلاعات بیشتری دارید، بفرمایید!

کشف زیبایی‌های طبیعی و فرهنگی در روستای گردشگری "میبد"، یزد

مقدمه

یزد، شهری با تاریخچه بسیار عتیقه و جاذبه‌های فراوان، همواره به عنوان یکی از مقاصد گردشگری مهم ایران شناخته شده است. این شهر، با داشتن آبادی‌های تاریخی، بادگیرها، کاروانسرای قدیمی و باغ‌های سنتی، برای بازدیدکنندگان حسی از خصوصیات منحصر به فرد ایران را ایجاد می‌کند. اما اینجا نه تنها به شهر مرکزی محدود نمی‌شود؛ بلکه روستاهای اطراف آن نیز، مثل "میبد"، با جذابیت‌های خاص خود، گردشگران داخلی و خارجی را به خود می‌کشانند.

میبد: یک روستای تاریخی و گردشگری

میبد، یکی از پرجمعیت‌ترین و معروف‌ترین روستاهای استان یزد است که در ۵۰ کیلومتری جنوب شهر یزد قرار دارد. این روستا با تاریخچه‌ای کهن و میراث فرهنگی و معماری منحصربه‌فرد، یکی از مقاصد گردشگری مهم استان یزد شناخته می‌شود. میبد، که از لحاظ طبیعت و فرهنگ، دارای ویژگی‌های برجسته‌ای است، برای علاقمندان به گردشگری سبز و تجربه زندگی روستایی، گزینه‌ای مناسب است.

جاذبه‌های طبیعی میبد

یکی از ویژگی‌های برجسته میبد، موقعیت استراتژیک آن در دشت‌های وسیع استان یزد است که با وجود خشکی منطقه، با چشم‌اندازهای زیبا و باغ‌های سنتی مانند باغ‌های انگور، سیب و خرما، چشم‌نواز است. باغ‌های تاریخی میبد، که با استفاده از سیستم قنات‌های قدیمی آبیاری می‌شوند، نشان‌دهنده دانایی و تجربه انسان‌های محلی در مدیریت منابع آب در شرایط خشکی است.

علاوه بر این، در میبد، قله‌های کوهستانی و دشت‌های گسترده‌ای وجود دارند که برای علاقمندان به کوهنوردی و راه‌روانی، فرصت‌های بسیاری را فراهم می‌آورند. یکی از نقاط مهم این منطقه، کوه‌های "شیر کوه" است که با داشتن چشم‌اندازهای بی‌نظیر و محیطی طبیعی، گردشگران را به خود جذب می‌کند.

معماری و میراث فرهنگی میبد

میبد، به دلیل ساختمان‌های سنتی و معماری گچی خود، یکی از نمونه‌های برجسته معماری روستایی منطقه است. خانه‌های قدیمی این روستا، که از گچ، خاک و سنگ ساخته شده‌اند، نشان‌دهنده دانایی‌های فرهنگی و معماری گذشته است. بادگیرها و سقف‌های کوبه‌ای این خانه‌ها، نقش مهمی در تنظیم دمای داخلی در شرایط آب و هوای گرم یزد داشته‌اند.

علاوه بر این، میبد دارای آثار تاریخی متعددی است که شامل کاروانسرای تاریخی، مسجد جامع میبد، برج ک Damen (برج کندو) و قلعه‌های قدیمی می‌شود. این آثار، نشان‌دهنده تاریخچه طولانی و فرهنگ غنی این منطقه هستند.

فرهنگ و آداب و رسوم میبد

مردم میبد، با فرهنگی سنتی و میزبانانه، به گردشگران این منطقه گرامی دارند. آن‌ها با استقبال گرم و ارائه غذاهای محلی، احساس تجربه‌ای واقعی از زندگی روستایی ایرانی را به گردشگران می‌دهند. غذاهای سنتی میبد، که شامل غذاهایی مانند کوفته‌های محلی، خورشت‌های خاص و نان‌های سنتی است، بخشی از جاذبه این روستا را تشکیل می‌دهند.

همچنین، جشنواره‌های سالانه و فعالیت‌های فرهنگی محلی، مانند جشن خرما و جشن ورود سال نو، فرصتی برای شناخت نزدیک‌تر به فرهنگ و آداب و رسوم این منطقه ارائه می‌دهند.

گردشگری پایدار در میبد

در سال‌های اخیر، توجه به گردشگری پایدار در میبد افزایش یافته است. این روستا، با استفاده از منابع طبیعی و فرهنگی خود، تلاش می‌کند تا بدون آسیب به محیط زیست و فرهنگ محلی، گردشگران را جذب کند. توسعه اقامتگاه‌های اکولوژیک، ایجاد مسیرهای پیاده‌روی و راه‌روانی، و نگهداری از قنات‌های قدیمی، نمونه‌هایی از این تلاش‌ها هستند.

پیشنهادات برای بازدیدکنندگان

برای بازدید از میبد، بهتر است از ماه‌های معتدل سال، مانند اواخر بهار و اوایل پاییز، استفاده کنید تا از آب و هوای مناسبی برخوردار باشید. همچنین، بازدید از باغ‌های سنتی، پیاده‌روی در کوه‌ها و دیدن آثار تاریخی، از جمله فعالیت‌هایی است که می‌توانید در این روستا انجام دهید.

پیام پایانی

میبد، با داشتن ترکیبی از زیبایی طبیعی، میراث فرهنگی و معماری سنتی، یک مقصد گردشگری بی‌نظیر است که برای علاقمندان به تجربه زندگی روستایی و شناخت فرهنگ ایرانی، فرصتی منحصر به فرد ارائه می‌دهد. با بازدید از این روستا، نه تنها به زیبایی‌های طبیعی و فرهنگی این منطقه علاقه‌مند می‌شوید، بلکه نقش خود را در حفظ این ارزش‌ها نیز ایفا می‌کنید.

بنابراین، اگر به دنبال یک تجربه گردشگری متفاوت و گذراندن زمانی کیفی در ایران هستید، میبد، یزد، گزینه‌ای مناسب و حتماً یادبودین است!

کتیبه و سنگ نگاره های تخت جمشید

بسیاری از آگاهی‌های موجود که در مورد پیشینهٔ هخامنشیان و فرهنگ آن‌ها در دسترس است به خاطر سنگ‌ نبشته‌ها و گل نوشته‌هایی است که در این کاخ‌ها و بر روی دیواره‌ها و لوحه‌ها آن حکاکی شده‌ است.

پادشاهان ساسانی نیز کتیبه‌هایی در تخت جمشید در کاخ تچر بر جای گذاشته‌اند. همچنین کتیبه‌های دیگری هم به عربی و هم به فارسی در تخت جمشید وجود دارد که جدیدترین آن مربوط به دوره قاجار است این کتیبه به فرمان مظفرالدین شاه قاجار نوشته شده‌است که در دیوار شمالی کاخ تچر قرار دارد.

بر اساس گل نوشته‌های کشف شده در تخت جمشید، در ساخت این بنای با شکوه معماران، هنرمندان، استادکاران، کارگران، زنان و مردان بی‌شماری شرکت داشتند که علاوه بر دریافت حقوق از مزایای بیمه کارگری نیز استفاده می‌کردند. بیشتر سنگ‌نبشته‌های هخامنشیان همانند سنگ‌نبشته پی‌بنای دیوار جنوبی تخت جمشید و سنگ‌نبشته کاخ دروازه کشورها به سه خط میخی پارسی باستان، ایلامی و بابلی و در نزدیکی یکدیگر حک شده‌اند.

سنگ نبشته های تخت جمشید:

آپادانا : پارسی باستان پلکان • ایلامی و بابلی پلکان • پی‌بنا • آجرهای لعابی

دیوار جنوبی : پارسی یکم • پارسی دوم • بابلی • ایلامی

کاخ ه : سنگ‌نبشته اردشیر یکم • سنگ‌نبشته اردشیر سوم

کاخ تچر : پنجره • درگاه • ایوان • نمای جنوبی • نمای غربی • ساسانی • دستگیره درب • سنگ‌نبشته اردشیر سوم

کاخ هدیش : ستون‌های ایوان شمالی

دیگر : دیوار کاخ دروازه کشورها

سنگ نگاره های تخت جمشید

در سنگ‌نگاره‌های تخت‌جمشید هیچ‌کس را نمی‌توان در حالت خضوع یا سرافکنده دید و نمایندگان ملل نه به عنوان شکست خوردگان یا برده بلکه همه به‌طور یکسان عضو جامعه بزرگ جهانی هستند و همه ملل از مادها تا هندی‌ها، تونسی‌ها، آفریقایی‌ها و یونانیان همه به صورت شخصیت مستقل و متکی به خود نقش شده‌اند.

در سنگ نگارهای تخت‌جمشید فاصله هر ملت به وسیلهٔ یک درخت سرو، که درخت مقدس می‌باشد، جدا شده‌است. درجه‌بندی نمایندگان ملل بر پایه فرهنگ و سابقه یا دوری و نزدیکی آنهاست مانند مادها، ایلامیها، خوزیها، بابلیها، آشوریان.

راهنمای ملل، پارسی و مادی یا ایلامی است که دست در دست ملل دیگر جهت راهنمایی مهمانان مشخص شده‌است و مردم همه ملل آزاد بودند تا از لباس، فرهنگ و زبان خود استفاده نمایند در صف نمایندگان و در کل تخت جمشید هیچ‌کس سوار بر اسب نیست، هیچ‌گونه سعی در برتر نشان دادن یا تفاخر پارسی‌ها نسبت به ملل دیگر را نمی‌توان دید.

نمایندگان ملل دستهایشان را به نشانه دوستی به طرف همدیگر دراز کرده‌اند. داشتن عصا نشان از مقام و درجه عالی‌است، کلاه شیاردار بلند نشانهٔ مقام ارتشی و کلاه بلند ساده نشانه از بزرگی و کلاه استوانه کوتاه نشانه از کارمند درباری و گارد سلطنتی و خدمتگزاران می‌باشد.

سنگ‌نگاره پیشکش‌آوران تخت جمشید

سنگ‌نگاره پیشکش‌آوران تخت جمشید طرح سنگ نگاره‌ای است که در قسمت‌های مختلف کاخ‌های هخامنشیان در تخت جمشید دیده می‌شود. این طرح، پیشکش‌آورانی را نمایش می‌دهد که هر کدام با حمل یک تحفه از پلکانی بالا می‌روند. از این طرح در کاخ هدیش (کاخ اختصاصی خشایارشا شاه) و کاخ تچر (کاخ اختصاصی داریوش بزرگ) استفاده شده‌است.

یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد سنگ تراشی و معماری هخامنشیان، تخته سنگ‌های تراشیده و حکاکی شده‌ای است که در دیواره پله-گذرهایی که به سمت تالارها و کاخ‌های جشن و مراسمات منتهی می‌شوند، قرار دارند.

این دیواره‌های تراشیده شدهٔ در جوار پلکان‌ها، عموماً تصاویر یک در میان مرد پارسی و مادی را نشان می‌دهد که با حمل خوراکی‌های مختلف نظیر بره، مشک نوشیدنی، ظروف غذا و غیره به سمت مهمانی‌های شاهنشاهی پیش می‌روند.

یکی از این سنگ‌نگاره‌های حجاری شده که در موزه متروپولیتن نیویورک نگهداری می‌شود، یک مرد پارسی را نشان می‌دهد که در حال حمل مشک آب یا شراب به وسیله یک سینی است. مرد سمت راست که در پله بالاتر قرار دارد، مرد مسلح اهل ماد را نشان می‌دهد که در حال حمل ظرفی درپوش دار است.

کتیبه‌های گلی تخت جمشید

در حفاری‌های انجام شده در محل تخت جمشید، تعداد بسیاری کتیبه‌های گلی که در انبارهای زیر تخت جمشید انباشته شده که بر اثر سوختن تخت جمشید پخته شدند، یافت شد و همگی به آمریکا ارسال شد که متأسفانه در بین راه تعداد بسیاری از آن‌ها از بین رفتند و مقدار مانده نیز به علت جنگ جهانی دوم در انبارهای دانشگاه آمریکا ماند و ترجمه نشد.

سر انجام ترجمه صورت گرفت که مشخص شد حاوی دفاتر حسابداری امپراتوری هخامنشی است و فراتر از آن مشخص شد ایرانیان در آن زمان چگونه می‌زیسته‌اند. به عنوان مثال مشخص شد کلیه کارگران و مهندسان در ساخت تخت جمشید حقوق در یافت داشته (شراب - گندم و…) و زنان دارای حقوق کامل بوده و حتی مرخصی بارداری داشته و کسانی هم حقوق دریافت می‌داشته‌اند تا از کودکان مراقبت کنند.

متأسفانه در تاریخ ۱۳۸۷ هـ.ش. مشکلات زیادی بر سر این کتیبه‌ها رخ داد، به این شکل که تعدادی یهودی با ادعای دست داشتن حکومت جمهوری اسلامی در بمب‌گذاری‌ها، علیه یهودیان تقاضای غرامت کرده و به عنوان مال ایران این کتیبه‌ها را معرفی کردند و تقاضای دریافت این کتیبه‌ها را به عنوان غرامت نمودند.

بر اساس استادان شرکت‌کننده در مستند شبکه دیسکاوری، از میان کتیبه‌های گلی که تاکنون خوانده شده‌است سه موضوع مهم مشخص شده‌است:

- نظام پرداخت حقوق

مصالح و انواع فلزات بکار رفته در تخت جمشید. بر اساس لوحه‌ها خوانده شد ده‌ها کیلو طلا برای زیباسازی تالارهای پذیرایی و تالار آیین‌ها به‌کار رفته‌است.

اینکه پرسه‌پولیس در یک اقدام انتقام‌جویانه به آتش کشیده شده‌است.

- سنگ‌نبشته های پلکان کاخ آپادانای تخت جمشید

پارسی باستان : سنگ‌نبشته پارسی باستان پلکان کاخ آپادانای تخت جمشید در دو سری و در جبهه غربی پلکان شمالی و جبهه جنوبی پلکان شرقی کاخ آپادانا، قرار گرفته‌است.

ایلامی و بابلی : سنگ‌نبشته ایلامی و بابلی پلکان کاخ آپادانای تخت جمشید در یک سری و در جبهه شمالی پلکان شرقی کاخ آپادانا قرار گرفته‌است.

- کتیبه‌های پی‌بنای کاخ آپادانا تخت جمشید

کتیبه‌های پی‌بنای کاخ آپادانا تخت جمشید هشت کتیبه باستانی است که از دوران زمامداری داریوش بزرگ به جا مانده‌است. این کتیبه‌ها از زیر ستون‌های کاخ آپادانا تخت جمشید کشف شده‌است. چهار کتیبه از این کتیبه‌ها از جنس طلا و چهار کتیبه دیگر از جنس نقره می‌باشند.

داریوش بزرگ فرمان داد تا نام و نشان و ویژگی‌های ایرانشهر (ایران) را بر چهار کتیبه (خشت) طلایی و چهار کتیبه نقره‌ای، به سه زبان و خط پارسی باستان، بابلی و ایلامی حک کنند و چهار جعبه سنگی که هر کدام ۴۵ سانی‌متر طول و عرض و ۱۵ سانتی‌متر بلندی داشت، ساختند و در هر جعبه، یک کتیبه طلایی و یک کتیبه نقره‌ای به همراه چند سکه، از نوع سکه‌های ایونیه و لودیه و یونان، که در آن روزگار رواج داشت (در سال ۵۱۵ پیش از میلاد هنوز سکه‌های داریوش، موسوم به داریک یا داریوشی، ضرب نشده بود) قرار دادند و در چهار گوشه تالار کاخ، زیر پی دیوار آپادانا، با تخته سنگ‌هایی گران مدفون ساختند.

از میان این جعبه‌ها و گنجینه‌های داخل آنها، دو عدد در طول ایام به تاراج رفته‌است. و جای خالی یکی از آنها در گوشه شمال غربی آپادانا، در دل سنگ کوه آشکار مانده بود. فردریک کرفتر در سال ۱۳۱۳ خ به بررسی این جای خالی پرداخت و نتیجه گرفت که باید در سه گوشه دیگر تالار نیز نمونه آن یافت شود. پس از کنده‌کاری و حفاری در گوشه شمال‌شرقی و جنوب شرقی، جعبه‌ها و گنجینه‌های درون آنها را یافتند و به تهران فرستادند. هم اینک یک جفت از کتیبه‌ها در موزه ملی ایران نگهداری می‌شود.

کتیبه تخت جمشید

روی هر یک از این چهار لوحه، متنی به سه زبان پارسی باستان (۱۰ سطر)، عیلامی (۷ سطر) و بابلی (۸ سطر) به خط میخی یک متن مشترک حک شده‌است. ترجمه این متن چنین است:

داریوش شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورها، پسر ویشتاسپه، از تخمه هخامنشی، داریوش شاه گوید: این است کشوری که من دارم. از جایگاه سکاهایی که آن سوی سغدند تا برسد به حبشه، از هندوستان تا برسد به لودیه، که آن را اهورامزدا، مُهست (بزرگترین) خدایان، به من بخشیده‌است. اهورامزدا مرا و این خاندان شاهیم را بپایاد.

- سنگ‌نبشته آجرهای لعابی کاخ آپادانای تخت جمشید

سنگ‌نبشته آجرهای لعابی کاخ آپادانای تخت جمشید احتمالاً در سه خط مختلف پارسی باستان، ایلامی و بابلی و در جبهه شمالی کاخ آپادانا قرار گرفته بودند که در طول زمان نابود شده‌اند. پس از کاوش‌های باستان شناسان آمریکایی در دهه ۱۳۵۰ خورشیدی این کتیبه را به موزه شیکاگو بردند. این کتیبه‌ها دارای کاشی‌های رنگینی با خطوط میخی ایلامی، پارسی باستان و بابلی بودند.

ارنست هرتسفلد باستان‌شناس آمریکایی مقداری کاشی رنگین با خطوط میخی فارسی باستان و بابلی در پای دیوار ایوان شرقی در داخل حیاط یافت که به شیکاگو فرستاد که اکنون در موزه شیکاگو نگهداری می‌شود. قسمت فارسی باستان این کتیبه؛ لوحی است به طول ۱۳۷ سانتی‌متر و عرض ۱۱۴ سانتی‌متر مرکب از ۳۵ آجر (کاشی)، هر یک به ضخامت ۹ و طول ۳۸ سانتی‌متر و ۱۴ نیمه آجر که در موزه شرق‌شناسی شیکاگو به شماره A24112 نگهداری می‌شود.

باستان‌شناس آمریکایی اریش فریدریش اشمیت هم تعداد زیادی تکه آجر لعابدار با حروف میخی ایلامی در حیاط آپادانا نزدیک پلکان ایوان شمالی کشف کرد که بر آنها تنها قسمتی از کلمات داریوش، خشایارشا و پدر را خوانده‌اند و به همین دلیل احتمال می‌دهند که این تکه‌های منقوش، متعلق به کتیبه ایلامی بوده که مضمون همان لوح فارسی باستان خشایارشا را نقل می‌کرده است.

سنگ‌نبشته های دیوار جنوبی تخت جمشید

این سنگ نبشته ها به دستور داریوش بزرگ ساخته شده است.

یکم پارسی : این کتیبه به میخی پارسی باستان می‌باشد. تعداد سطور این سنگ نبشته ۲۴ سطر است. ترجمه : اهورا مزدای بزرگ که مُهست (بزرگترین) خدایان است. او داریوش را شاه آفرید، او را پادشاهی بخشید، به خواست اهورامزدا داریوش پادشاه است. گوید داریوش شاه: این کشور پارس که اهورامزدایم به من سپرد، که زیبا و خوب اسپ و نیک مردم است. به خواست اهورا مزدا و من داریوش شاه از دیگری نمی‌ترسد. گوید داریوش شاه: چنان باد که مرا اهورامزدا و بُغان (خدایان) دوره شاهی پشتیبانی دهند و این سرزمین را اهورامزدا از سپاه (دشمن)، از سال بدو از (دیو) دروغ بپایاد. بدین سرزمین سپاه (دشمن)، بدسالی و (دیو) دروغ میاد. این را من از اهورا مزدا با ایزدان خاندان شاهی به نماز خواستارم، باشد که اهورامزدا و ایزدان خاندان شاهی این خواهشم را برآورند.

دوم پارسی : این کتیبه به میخی پارسی باستان می‌باشد. تعداد سطور این سنگ نبشته ۲۴ سطر است. ترجمه : من (هستم) داریوش شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورهای بسیار، پسر ویشتاسپه هخامنشی. گوید داریوش شاه: این است کشورهایی که به خواست اهورامزدا، من به یاری این مردم پارس از آن خود کرده‌ام. که بیم من به دلشان نشست، و مرا باج آوردند: عیلام، ماد، بابل، عربستان، سوریه، مصر، ارمنستان، کاپادوکیه، لودیه، ایونیه، یونانیانی که در جزایر هستند و کشورهایی که آن سوی دریای (اژه) هستند، ساگارتیا، خراسان، سیستان، هرات، بلخ، سغد، خوارزم، ناحیه صدگاو، رخج، هند شمال غربی، گندارا، ناحیه سکاها، مکران. گوید داریوش شاه: اگر تو چنین می‌اندیشی: چنان باد که از دیگری نترسم. این قوم پارسی را بپای، اگر قوم پارسی پاییده شوند، اهورا برکت جاودانی بر این قوم (دودمان) ارزانی خواهد داشت.

بابلی : این کتیبه به خط بابلی می‌باشد. تعداد سطور این سنگ نبشته ۲۴ سطر است. موضوع سنگ نبشته ستایش اهورامزدا، اعطاء پادشاهی از اهورامزدا به داریوش بزرگ، گستردگی سرزمین پارس، آرزوی پایندگی برای پادشاهی و کاخ‌های داریوش بزرگ می‌باشد.

ایلامی : این کتیبه به خط عیلامی می‌باشد. تعداد سطور این سنگ نبشته ۲۴ سطر است. ترجمه : من داریوش شاه هستم، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورهای بسیار، پسر وشتاسپه، یک هخامنشی. چنان که بر بالای اینجا، این دژ ساخته آمد، پیش از آن در اینجا دژی ساخته نشده بود، به خواست اهورامزدا این ارگ را من ساختم. اهورا مزدا و دیگر ایزدان را خواست که این ارگ ساخته شود. پس من آنان را ساختم و من آن را ایمن و زیبا و به اندازه ساختم چنانکه می‌خواستم و گوید داریوش شاه: چنان باد که اهورامزدا یا دیگر ایزدان مرا بپایند و نیز این ارگ را، و گذشته از این، هر آنچه در اینجا بر پای کرده شد، مباد آن که به چنگ بدخواه و بداندیش بیفتد.

سنگ‌نبشته اردشیر یکم در کاخ ه

این کتیبه نشان می‌دهد که اردشیر یکم نیز همچون پدر خود خشایارشا و نیایش داریوش بزرگ پیرو کیش اهورایی بوده‌است.

ترجمه قسمتی از کتیبه :

خدای بزرگ است اهورامزدا که آسمان را آفرید، که این زمین را آفرید، که مردم را آفرید، که شادی را از برای مردم آفرید، که اردشیر را شاه کرد. به خواست و تأیید اهورامزدا، این کاخ را که پدرم خشایارشاه بنایش را شروع کرده بود، تمام کردم. باشد که اهورامزدا، مرا و شهریاری مرا و آنچه که من کردم، جاودان دارد.

سنگ‌نبشته های کاخ تچر

پنجره : بر روی پنجره‌ها، طاقچه‌های ایوان و تالار اصلی کاخ تچر واقع شده‌است. این کتیبه به سه زبان میخی پارسی باستان، خط میخی ایلامی، میخی بابلی نقر شده‌است که هر زبان دارای یک سطر است. موضوع کتیبه معرفی و ثبت ساخت دریچه سنگی در کاخ تچر است. این کتیبه به امر داریوش بزرگ ثبت شده‌است.

درگاه : بالای نقش داریوش بزرگ، درب ورودی کاخ تچر (بالای هر دو بدنه جرزگاه های درگاه، بین ایوان و تالار مرکزی) واقع شده است. این کتیبه به سه زبان میخی پارسی باستان، خط میخی ایلامی، میخی بابلی نقر شده است که هر زبان دارای ۶ سطر است. موضوع کتیبه معرفی داریوش بزرگ و ساخت کاخ تچر است. این کتیبه به امر داریوش بزرگ ثبت شده است.

ایوان : بر روی دو پایه سنگی دو طرف ایوان کاخ تچر واقع شده‌است. این کتیبه شامل سه خط میخی پارسی باستان (۱۵ سطر و در بالا)، خط میخی ایلامی (۱۴ سطر و در میانه) و میخی بابلی (۱۳ سطر و در پایین) می‌باشد که در دو سری و به دستور خشایارشا پسر داریوش بزرگ (سازنده کاخ تچر) نقر شده‌است.

نمای جنوبی : در نمای جنوبی کاخ تچر در سه لوح در فواصل مساوی که مزین به نقوش برجسته بوده و راه پله اصلی کاخ بر طرفین آن واقع است، قرار دارد.

سنگ‌نبشته اردشیر سوم :

تالار مرکزی شش در داشته که دو تا به ایوان جنوبی باز می‌شده و دو تا به اتاق‌های شمالی می‌پیوسته و یک در به اتاق شرقی راه داشته‌است. یک در دیگر هم، کفش‌کن غربی را به تالار مرکزی پیوند می‌داده و در سمت غرب همین کفش‌کن است که در زمان اردشیر سوم پلکانی دو طرفه ساخته‌اند که بر دیواره آن نقش هدیه‌آورانی چند، نقش کرده‌اند که وسط جبهه غربی‌اش، کتیبه‌ای از اردشیر سوم به زبان فارسی باستان منقور است که ترجمه آن چنین است:

خدای بزرگ اهورامزدا است که این جهان را آفریده، که آن آسمان را آفریده، و خوشبختی را آفریده، که مرا، اردشیر، شاه کرده، یگانه شاهی از بسیاری، یگانه فرمانروایی از بسیاری، گوید اردشیرشاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورها، شاه این سرزمین: من پسر اردشیر (دوم) شاهم، اردشیر شاه پسر داریوش (دوم) شاه بود، داریوش شاه پسر اردشیر (یکم) شاه بود، اردشیر شاه پسر خشایارشا شاه بود، خشایارشا شاه پسرداریوش شاه بود، داریوش شاه پسر ویشتاسپه بود، ویشتاسپه پسر آرشامه، از تخمه هخامنشی. گوید اردشیرشاه: این پلکان سنگی را من ساختم. گوید اردشیرشاه: بادا که اهورامزدا و ایزدمهر مرا بپایند و این کشور را و آنچه را بر دست من کرده شد.

از اینجا پیدا است که این بخش از بنا، به دستور اردشیر سوم که از ۳۵۸ تا ۳۳۸ قبل از میلاد پادشاهی راند، دستکاری و تکمیل شده‌است. در شمال این پلکان، سنگی را به صورت طاسی کم عمق کنده‌اند. محوطه حفاری شده چهارگوش آن به راه آبی می‌پیوندد که چند متری به سوی غرب رفته سپس می‌پیچد و بیش از ۴۰ متر به سوی جنوب پیش می‌رود تا به راه‌آب‌های زیرزمینی حیاط جنوبی تچر می‌پیوندد. در کنار این راه‌آب آثار دیوارهایی یافت می‌شود که مشخص می‌سازد زمانی اینجا اتاقکی بوده‌است اما مشخص نیست که این سنگاب برای تشریفات مذهبی به کار برده می‌شده‌است یا برای احتیاجات عادی روزانه یا اینکه سنگ ناودان بومی بوده‌است.

سنگ‌نبشته کاخ دروازه کشورها

سنگ‌نبشته کاخ دروازه کشورها در دیواره‌های کاخ دروازه کشورها، بالای چهار پیکر بزرگ حیوانات و در تخت جمشید قرار دارد. این کتیبه‌ها در ۴ سری و در ۳ زبان در این کاخ نقر شده‌است. چیدمان کتیبه‌ها به نحوی است که در هر ۴ سری، متن بابلی به سمت اندرون کاخ و بنا، متن پارسی در میان دو زبان دیگر و متن ایلامی در جهت خارجی و بیرونی دروازه حک شده‌است. این سنگ‌نبشته‌ها به فرمان خشایارشا ایجاد شده‌است.

ترجمه این سنگ نبشته به شرح زیر است:

خدای بزرگ (است) اهورمزدا که این زمین را آفرید، که این آسمان را آفرید، که شادی مردم را آفرید که خشایارشا را شاه کرد، یک شاه از بسیاری، یک فرماندار از بسیاری. من خشایارشا، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورهای شامل همه گونه مردم، شاه در این زمین بزرگ دور و دراز، پسر داریوش شاه هخامنشی. خشایارشا گوید: به خواست اهورمزدا این دالان همه کشورها را من ساختم، بسیار چیزهای زیبای دیگر در این پارس کرده شده که من کردم و پدر من کرد. هر کاری که بدیده زیبا است آن همه را بخواست اهورمزدا کردیم. خشایارشا گوید: اهورمزدا مرا و شهریاری مرا بپایاد و آنچه بوسیله من کرده شده و آنچه بوسیله پدرم کرده شده آن را اهورمزدا بپایاد.

آدرس و دسترسی محلی به تخت جمشید

تخت جمشید در ۱۰ کیلومتری شمال شهر مرودشت و در فاصله حدود ۶۰ کیلومتری شمال شرق شیراز، در استان فارس قرار دارد.

سفر به مکانهای دیدنی ایران را با ما تجربه کنید http://www.tafarojnameh.ir/

تخت جمشید: شکوه پارسه، نماد عظمت هخامنشی

تخت جمشید یا پارسه، پایتخت تشریفاتی امپراتوری هخامنشی، یکی از برجسته‌ترین آثار باستانی جهان و نمادی از شکوه، هنر و فرهنگ ایران باستان است. این مجموعه عظیم در ۵۷ کیلومتری شمال شرق شیراز، در نزدیکی شهر مرودشت استان فارس، واقع شده است. تخت جمشید که در سال ۱۹۷۹ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید، نه تنها یک شاهکار معماری، بلکه بازتاب‌دهنده نظام سیاسی، اجتماعی و مذهبی هخامنشیان است. این مقاله به بررسی جامع تاریخچه، معماری، ویژگی‌های فرهنگی، اهمیت تاریخی و وضعیت کنونی تخت جمشید می‌پردازد و تلاش می‌کند تا تصویری کامل از این یادمان بی‌نظیر ارائه دهد.

تپه سلیک: شگفتی طبیعت در دامنه‌های تاریخی کرمانشاه

تپه سیلک، واقع در جنوب غربی شهر کاشان در استان اصفهان، یکی از مهم‌ترین محوطه‌های باستان‌شناختی ایران و جهان است که با قدمتی حدود ۸,۰۰۰ سال، به‌عنوان یکی از کهن‌ترین مراکز شهرنشینی فلات مرکزی ایران شناخته می‌شود. این مجموعه باستانی، که در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده، شاهد تحولات عظیم تمدن بشری از عصر نوسنگی تا دوره مادها بوده است. تپه سیلک نه تنها به دلیل زیگورات باستانی و آثار ارزشمند کشف‌شده‌اش، بلکه به خاطر نقش آن در روشن ساختن مسیر پیشرفت تمدن انسانی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این مقاله به بررسی جامع تاریخچه، معماری، ویژگی‌های فرهنگی، کشفیات باستان‌شناسی و وضعیت کنونی تپه سیلک می‌پردازد.